OMGEVING

Wie is Barbara?

De heilige Barbara geldt als beschermheilige van verschillende gevaarlijke beroepen, zoals artilleristen en mijnwerkers, maar ook van - onder andere - ingenieurs, brandweerlieden, architecten en bouwvakkers. Lange tijd was het feest van Sint Barbara één van de belangrijkste feestdagen in Zuid-Limburg. Op haar feestdag - 4 december - kregen mijnwerkers een vrije dag. Daar kwam een einde aan toen de mijnen in Limburg sloten.

Barbara-bidprentjes

De tentoonstelling in de Lourdeskerk kreeg een paar maanden een vervolg, toen Manon Pachen - opbouwwerker bij Trajekt - bidprentjes liet maken van de Barbara-afbeeldingen. Tot grote verbazing van Manon vlogen de bidprentjes de deur uit en kon ze binnen korte tijd niet meer aan de vraag voldoen. Toch is het bij die eenmalige oplage gebleven: de Barbarabidprentjes zijn niet meer verkrijgbaar.
Bijeeenkomst in de Voltakeet Bijeeenkomst in de Voltakeet
Een processie van pastoor met tunnelbouwers Een processie van pastoor met tunnelbouwers
Openingsfeestje Voltabrug Openingsfeestje Voltabrug
Sinds vrijdag 10 april 2015 waakt de Heilige Barbara voor altijd over de A2-tunnel! Sinds vrijdag 10 april 2015 waakt de Heilige Barbara voor altijd over de A2-tunnel!
De Heilige Barbara staat er niet meer alleen voor: sinds 24 mei 2016 krijgt ze hulp van de Madonna della Strada. De Heilige Barbara staat er niet meer alleen voor: sinds 24 mei 2016 krijgt ze hulp van de Madonna della Strada.

HET VERHAAL VAN BARBARA

Update 6 juni 2016

Het verhaal van Barbara begon op 24 mei 2012, op initiatief van pastoor Mattie Jeukens, met een bijeenkomst in de Lourdeskerk van Wittevrouwenveld. "De tunnelbouwers verdienen het om in het zonnetje te worden gezet", vond pastoor Mattie. "Bovendien kan wat extra bescherming van boven geen kwaad tijdens het tunnelwerk". De datum van de bijeenkomst in de Lourdeskerk was bewust gekozen. Want 24 mei is de feestdag van Madonna della Strade (Onze Lieve Vrouwe van de Weg). Maar daar bleef het niet bij, want Mattie riep ook de hulp in van de Heilige Barbara, patrones van de mijnwerkers. Dat was het begin van een hechte band tussen tunnelbouwers, pastoor Mattie en Sint Barbara.

Tunnelzegening

Die eerste bijeenkomst in de Lourdeskerk werd druk bezocht. Niet alleen door de tunnelbouwers, maar ook door oud-mijnwerkers, parochianen, buurtgenoten en vertegenwoordigers van de gemeente Maastricht. Onder het genot van een 'tas koffie' en een stuk vlaai stonden allen stil bij een voorspoedige en veilige tunnelbouw. Tegelijkertijd vond er in de Lourdeskerk een bijzondere tentoonstelling plaats van Barbara's, gemaakt door mensen uit de buurt, onder leiding van kunstdocente Bernadette Huijbers.

1 mei 2013: Barbara in de bouwkuip

Het duurde bijna een jaar, maar begin 2013 was het graafwerk zó ver gevorderd dat het tijd werd om de Heilige Barbara een plekje in de bouwkuip te geven. Een veilig plekje werd gevonden aan één van de LEKA-palen die de wanden-dakconstructie ondersteunen. "Hier maken we een nisje voor Barbara", zei Henk Vestjens, projectleider Grondverzet Bouwkuip. "Nodig pastoor Mattie maar uit". Pastoor Mattie vond het geweldig: "maar wel het liefst op 1 mei, de feestdag van Sint Jozef Werkman", aldus Mattie Jeukens. Zo gezegd, zo gedaan. Tijdens een korte bijeenkomst in de keet aan de Voltastraat zegende pastoor Jeukens het beeld van de Heilige Barbara. Daarna gingen tunnelbouwers en pastoor in optocht naar het werkterrein. Via een trapje - speciaal voor de gelegenheid getimmerd - kon pastoor Mattie Barbara in haar eigen nisje plaatsen. In oktober 2014 is Barbara uit haar nisje gehaald, want de LEKA-palen moesten één voor één verdwijnen. Maar Barbara komt weer terug in de A2-tunnel...

7 november 2013: Barbara bovengronds

Eind 2013 kreeg Barbara ook bovengronds een eigen plekje. Dat wil zeggen: de kunstwerken die tijdens de eerste bijeenkomst werden tentoongesteld. Want op 7 november 2013 openden we de tijdelijke verkeersbrug bij de Voltastraat met een klein feestje. Platen op de brugleuningen werden opgesierd met afbeeldingen van de kunstwerken die onder leiding van kunstdocente Bernadette Huijbers waren gemaakt. Door hevige regenval lieten die echter al snel los. "Barbara is een lastige tante", zei Manon Pachen van de Kunstketel. "Daar heb ik al heel wat mee te stellen gehad". De oplossing kwam in de vorm van bedrukte platen, waarop de Barbara kunstwerken veel beter tot hun recht kwamen. Maar ook bovengronds was tijdelijk, want in november 2014 was de ruwbouw van de A2-tunnel zó ver gevorderd dat de Voltabrug dicht kon gaan. Sindsdien liggen de Barbaraplaten opgeslagen.
Barbara op de Voltabrug Barbara op de Voltabrug

10 april 2015: Barbara forever

Op vrijdag 10 april 2015 was het zover: eindelijk kon Barbara haar definitieve plekje in de A2-tunnel krijgen. Onder het motto ‘Barbara forever’ nodigden we pastoor Mattie Jeukens van de Lourdeskerk uit om het beeldje van de Heilige Barbara naar het noordelijke Dienstengebouw te brengen. Want na lang zoeken hadden onze mannen een plekje gevonden waar Barbara veilig staat en weggebruikers in de toekomstige A2-tunnel niet af kan leiden: in het noordelijke Dienstengebouw, halverwege de trap naar de dienstgang van het A2-middentunnelkanaal. Daar hangt het nisje van Barbara boven de onderste tunnelbuizen én op gelijke hoogte met de bovenste buizen. Zo kan Barbara voor altijd en eeuwig over beide tunnelbuizen waken. Afgelopen vrijdag gingen we met pastoor Mattie, een beperkt aantal genodigden en het beeldje van de Heilige Barbara op pad. Het beeldje plaatsen werd een uitdaging, bijna een heuse hindernisbaan. Maar ze staat op haar plek. Lees hier het hele verhaal van Barbara forever.

24 mei 2016: Van Barbara naar Madonna della Strada, van bouw naar gebruik

Vier jaar na de eerste ‘Barbara viering’ in de Lourdeskerk van Wittevrouwenveld organiseerde pastoor Mattie Jeukens opnieuw een bijeenkomst mét tentoonstelling. Deze keer stonden niet de tunnelbouwers, maar de toekomstige tunnelgebruikers – de automobilisten – centraal. Want pastoor Mattie haalde er een tweede heilige bij: de Madonna della Strada, oftewel: Onze Lieve Vrouwe van de Weg. De tentoonstelling was een terugblik op vier jaar tunnelbouw. Bewoners, bouwers en bestuurders beleefden een bijeenkomst die in het teken stond van (menselijke) verbindingen.
Fotografie: Paul Rutten, Huub Giesbertz en Bert Janssen