MIJLPALEN

22 kunstwerken voor A2 Maastricht

Beschrijving kunstwerken

Schanskorven

Schanskorven zijn stalen korven die worden gevuld met natuurlijke materialen zoals bijvoorbeeld vuurstenen. Het is dus als het ware een mand met stenen. Vuursteen is een afvalproduct uit de mergelgroeven en komt vrij bij het ontgraven van de tunnel. Schanskorven gevuld met vuursteen geven de kunstwerken een natuurlijke 'Maastrichtse' uitstraling.

Enkele kunstwerken waarbij schanskorven zijn toegepast zijn:
  • Tunneltje Beukenlaan
  • De Wielerbaan
  • Spoorviaduct
Schanskorven bij Kolonel Johnsontunnel Schanskorven bij Kolonel Johnsontunnel

Plattegrond

Voor de bouw van de A2-tunnel werd gekozen voor een open bouwput Voor de bouw van de A2-tunnel werd gekozen voor een open bouwput

WAT ZIJN KUNSTWERKEN?

Als we bij A2 Maastricht praten over een kunstwerk, dan hebben we het niet over de schilderijen die je thuis aan de muur hangt, maar over civiele kunstwerken. Een civiel kunstwerk is een door de mens gemaakt bouwwerk dat niet bestemd is voor bewoning. Zoals een brug, duiker, ecoduct, fly-over en tunnel óf een viaduct. Er zijn nog meer kunstwerken, maar op deze pagina treft u alleen een uitleg aan over de hiernaast opgesomde kunstwerken.

Werknaam versus definitieve naam

Voordat de uitvoering van een kunstwerk begint, maken we het ontwerp. Vaak start het ontwerp van het kunstwerk vóórdat de definitieve naam van het kunstwerk bekend is. Daarom krijgen de kunstwerken een werknaam. Totdat het kunstwerk in gebruik wordt genomen, hanteren we de werknaam. Enkele voorbeelden zijn:
 
Werknaam   Officiële naam
Fiets- en voetgangersbrug de Groene Loper  Wielerbaan
Fietstunnel Geusselt  Kolonel Johnsontunnel
Kunstwerk Viaductweg Noord  Noorderpoort-Noord
Kunstwerk Viaductweg Zuid  Noorderpoort-Zuid
A2-Tunnel  Koning Willem-Alexandertunnel

Brug

In de volksmond is een brug vaak een bouwwerk boven een rivier of weg waarmee je van de ene naar de andere kant oversteekt. Dit klopt vaak ook wel, maar in de infrastructuur maken we een onderscheid. Een brug gaat namelijk alleen over water. Denk hierbij aan de John F. Kennedybrug, de Noorderbrug en de Hoeg Brök over de Maas in Maastricht. Er
is een uitzondering op deze regel: fiets- en voetgangersbruggen. Deze noemen we altijd ‘brug’, ook als ze over land gaan. Voor A2 Maastricht hebben we twee bruggen voor langzaam verkeer gebouwd: de Wielerbaan en de fietsbrug Ambyerweg. Tijdens de ruwbouw van de A2-tunnel hebben we bovendien een aantal tijdelijke bruggen voor oost-west verkeer óver de bouwkuip en tijdelijke N2 geplaatst.
Fietsbrug Ambyerweg Fietsbrug Ambyerweg

Duiker

Een (eco)duiker is een constructie die rivieren en/of beekjes met elkaar verbindt. Vaak bevindt een duiker zich onder het wegdek. Zo kan niet alleen water ongehinderd van de ene naar de andere kant stromen, maar beschikken ook dieren over een veilige oversteekplaats. Voor A2 Maastricht hebben de bestaande Fontein & Tapgraaf duiker verlengd én een nieuwe ecoduiker onder de A2 aangelegd.
Fontijn en Tapgraaf duiker Fontijn en Tapgraaf duiker

Ecoduct

Een ecoduct is de benaming voor een brug die er voor zorgt dat dieren veilig over kunnen steken. Het ecoduct wordt op natuurlijke wijze ingericht om de dieren ongestoord over te laten steken. Denk hierbij aan bomen en struiken, maar ook een vijver waar dieren kunnen drinken. Ecoducten zijn niet toegankelijk voor wandelaars. In Nederland maken de ecoducten deel uit van de ecologische hoofdstructuur, die diverse natuurgebieden door heel Nederland met elkaar verbindt. Zo wordt de biodiversiteit bevorderd en versterkt. De ecoducten Bunderbosch en Kalverbosch bij Kruisdonk maken hier ook deel van uit.
Ecoduct Kalverbosch Ecoduct Kalverbosch

Fly-over

Een fly-over is eigenlijk hetzelfde als een viaduct, het verschil zit ‘m in de plek waar deze gebouwd wordt. Met andere woorden: een fly-over bouwen we meestal bij een knooppunt. De fly-over A2/A79 is daar een goed voorbeeld van.
Fly-over A2/A79 Fly-over A2/A79

Tunnel

Een tunnel is een door de mens aangelegde onderdoorgang om twee punten met elkaar te verbinden. Een van de redenen om een tunnel aan te leggen is om een barrière op te heffen, zoals bij A2 Maastricht. Door de 2,3 kilometer lange A2-tunnel - tussen kruispunt Geusselt en knooppunt Europaplein - verdwijnt de drukke N2 uit het straatbeeld van Maastricht-Oost. En dat betekent ook dat een belangrijke barrière tussen de aangrenzende wijken verdwijnt. 

Elke tunnel wordt voor een bepaalde doelgroep gemaakt. Zo rijdt straks gemotoriseerd verkeer door de A2-tunnel. Er zijn verschillende manieren om een tunnel te bouwen, zoals:      
  • Afgezonken tunnel (afzinken van prefab betonelementen)       
  • Geboorde tunnel (graven met een tunnelboormachine zoals bij de Noord-Zuidlijn)        
  • Openbouwputtunnel (A2-tunnel)        
  • Wanden-dak methode (ANWB locatie

De laatste twee methodes pasten we bij A2 Maastricht toe. Daarnaast bouwden we ook fiets- en voetgangerstunnels, zoals bij Geusselt

De bouw van fietstunnel Geusselt, oftewel de Kolonel Johnsontunnel De bouw van fietstunnel Geusselt, oftewel de Kolonel Johnsontunnel

Viaduct

Een viaduct is een bouwwerk dat het mogelijk maakt om óver een obstakel, zoals een weg, heen te rijden, net als een brug. Maar een viaduct bouwen we nooit boven water, wel over land. Enkele voorbeelden zijn de viaducten van de verbindingsweg naar bedrijventerrein Beatrixhaven, de Nieuwe Limmelderweg.
Spoorviaduct Spoorviaduct
Fotografie: Reen van Beek en Peter Wijnands